Antalya´da kaç reklam ajansı var, neler yaparlar diye düşündüğümde şunları görüyorum: önce alt yapıya geçmişe bakıyorum. Bundan on sene önce iki çeşit ajans vardı. Birincisi, ilancılık ulusal gazetelerin eklerinin ( Akdeniz eki vb. ) çalışanlarından oluşuyor; ikincisi matbaa geleneğinden gelenler vardı. Bu iki grup günümüzde de devam etmektedirler. Daha sonra 2000 yılların başında yaratıcı ajanslar çıkmaya başladı ve çok başarılı oldular. Yeni bir kulvar açıldı ve tuttu. Bundan sonra açılan ajanslarda bunları takip ettiler ve aslında bunlarla sektör daha saygın, daha yaratıcı işler görmeye başladı
Yeni bir kuşak gelmişti, daha genç, daha yaratıcı ve daha dinamikti. Sosyal sorumluluk projeleri yürütüyorlar, yeni dernek kuruyorlar ve mesleği daha saygın bir hale getiriyorlardı.
Peki yeterli mi? Elbette hayır. Bu süreçte şehirde güzel sanatlar fakültesi açıldı, iletişim fakültesi açıldı. Yani altyapı sağlam geliyor ama yinede yeni kuşağın daha baskın olması lazım ve bu eğitimli insanlara sahip çıkması lazım diye düşünüyorum.
Ne yapmalı, bugün ajans sahiplerinin çoğu alaylı dediğimiz tabirle mesleği ile ilgili herhangi bir eğitim almamış sonradan bu mesleği seçmiş kişilerdir. Daha gerçekçi, sağduyulu davranıp yeni gelen eğitimli gençlere şans vermeliler. Birinin tecrübesi diğerinin eğitimi birbirini tamamlarsa kuşkusuz çok güzel işler ortaya çıkar. Bunu yapmak zormudur? Hiç sanmıyorum ama ajans sahipleri işin ucuzuna kaçıp elaman çalıştırırsa elbette olmaz. İyi para verecek, iyi iş bitirecek ve iyi paraya satacak… Bu mümkünmüdür? Kesinlikle evet. Öteki tarafa bakalım, bahsettiğimiz fakültelerde okuyan arkadaşlarımızın çoğu öğrencilik yıllarında İstanbul ya da yurtdışı hayaliyle yaşarlar. Okul bitince de Antalya´da iş aramaya başlarlar ve hüsrana uğrarlar böylece dimyata pirince giderken evdeki bulgurdan olurlar.
Bu öğrenci kardeşlerimizin okul sıralarındayken İstanbul´a ve yurtdışına çıkmalarını tavsiye ederim. Sonra isteyen oralarda kalır, isteyen güzel Antalya´da kalır ve iyi bir tecrübeyle işe başlarlar.
Sonra ne olur Antalya´da mutlu çalışırlar, ve kimi ajans sahibi olur, kimi başka işler yapar ve hayat devam eder. Sorun İstanbul´da yada yurtdışında yaşamak veya çalışmak değildir. Sorun mutlu olmasını bilmektir.
Jack Trout´un "Büyük Markalar Büyük Hatalar" adlı kitabını okuyorum ( MediaCat yayınları ) orada geçen bir hikayeyi aktarmak istiyorum.
Tico´lu balıkçı ve Wall Street Analizcisi
Amerikalı bir iş adamı kıyıdaki bir Kosta Rika köyünün rıhtımındayken küçük teknesiyle bir balıkçı yanaşıyormuş. Teknenin içinde birkaç iri ton balığı varmış.
Amerikalı, balıkçıya balıklarının kalitesinden dolayı iltifat etmiş ve onları tutmasının ne kadar sürdüğünü sormuş. Balıkçı "az vaktimi aldı" demiş. Amerikalı neden daha fazla denizde kalıp daha fazla balık tutmadığını sormuş. Balıkçı ailesinin şimdiki ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek kadar balık tuttuğunu söylemiş.
Amerikalı sormuş "Peki zamanın geri kalanında ne yapıyorsun?"
Balıkçı cevap vermiş, "Geç saate kadar uyuyorum, biraz balık tutuyorum, çocuklarımla oynuyorum, karım Maria´yla siesta yapıyorum, her akşam köye gidip şarap içiyorum ve arkadaşlarımla gitar çalıyorum. Çok yoğun ve dolu bir hayatım var senor."
Amerikalı dudak bükmüş, "Ben bir Wall Street yöneticisiyim ve sana yardım edebilirim. Balık avlamaya daha fazla zaman ayırmalısın, daha büyük bir tekne almalısın ve bir de internet sitesi açmalısın. Ulaşılabilir bir ilerleme planı birkaç tekne için sermaye kazandırır. Sonunda balıkçı teknelerinden filon olur. Tuttuğun balıkları aracıya satmaktansa, onları işleyenlere doğrudan satarsın ve sonunda kendi konserve fabrikanı açarsın. Ürünü işlenmesini ve dağıtımını kontrol edersin. Bu sahil kasabasından ayrılıp San Jose, Kosta Rİka ve sonra Los Angeles, en sonunda da New York´a taşınman gerekir. Burada işlerin bir kısmını üçüncü parti müşterilere yaptırman gerekir ki genişleyen işletmeni dikey bir pazarda yönetebilesin."
Balıkçı sormuş "Ama senor tüm bunlar ne kadar zaman alacak?"
"15-20 sene."
"Ya ondan sonra senor?"
Amerikalı gülmüş ve demiş ki, "Bu en iyi tarafı doğru zaman geldiğinde, şirketini halka arz edersin ve şirket hisselerini halka satıp çok zengin olursun. Milyonlar kazanırsın."
"Milyonlar mı senor? Peki ondan sonra?"
Amerikalı şöyle demiş, "Sonra emekli olursun, geç saatlere kadar uyuyabileceğin, çocuklarınla oynayabileceğin, karınla siesta yapabileceğin şarap içerken arkadaşlarınla gitar çalabileceğin bir köye yerleşirsin."
